Przegląd według przebiegu czy według czasu – co jest ważniejsze

Wielu właścicieli samochodów, odwiedzających nasz auto serwis, zadaje to samo pytanie: co jest ważniejsze przy planowaniu przeglądu technicznego – przebieg czy czas? Na przykład, jeśli licznik wskazuje zaledwie 5000 kilometrów, a samochód przez większość czasu stał w garażu podziemnym lub na zewnątrz, łatwo ulec pokusie, aby odłożyć wizytę w serwisie. Przecież olej wygląda na czysty, zalecany interwał 10–15 tysięcy kilometrów nie został jeszcze osiągnięty, a samochód przeszedł obowiązkowe badanie techniczne bez uwag.

Jeśli jednak dokładnie przeczytacie zalecenia producentów zawarte w książkach serwisowych, zauważycie, że standardowo zalecają oni wykonywanie przeglądu po osiągnięciu określonego przebiegu lub raz na 12 miesięcy – w zależności od tego, co nastąpi wcześniej. Wynika to z prostych procesów chemicznych i fizycznych zachodzących w samochodzie, nawet wtedy, gdy stoi on nieużywany. Poniżej wyjaśniamy, dlaczego ma to tak duże znaczenie.

Dlaczego olej szybko się starzeje w nieużywanym silniku?

W zamkniętym, ale nie całkowicie hermetycznym silniku olej nieustannie ma kontakt z tlenem. Rozpoczyna się proces utleniania, w wyniku którego pakiet dodatków uszlachetniających stopniowo traci swoje właściwości, a baza olejowa pogarsza parametry lepkości.

Jeszcze bardziej niekorzystna jest jednak eksploatacja na krótkich dystansach. Gdy uruchamiacie samochód raz w tygodniu tylko po to, aby pojechać do najbliższej Biedronki lub odebrać dziecko ze szkoły, silnik oraz olej silnikowy nie osiągają optymalnej temperatury pracy. W wyniku różnicy temperatur w skrzyni korbowej powstaje kondensat. Woda z kondensatu miesza się z niewielkimi ilościami niespalonego paliwa, sadzą oraz gazami przedmuchowymi, tworząc agresywną kwaśną emulsję.

Jeżeli samochód pokonuje długie trasy i jest regularnie użytkowany, wilgoć odparowuje z rozgrzanego oleju. Natomiast przy sporadycznej jeździe na krótkich odcinkach kwaśne środowisko dosłownie „zużywa” aktywne dodatki ochronne. Po roku taki olej może znacząco pogorszyć swoje właściwości ochronne, nawet jeśli samochód przejechał jedynie 3000 km.

Co dzieje się z pozostałymi materiałami eksploatacyjnymi podczas roku „postoju”?

Silnik nie jest jedynym elementem narażonym na upływ czasu. Pozostałe podzespoły również starzeją się, nawet gdy samochód jest rzadko używany.

• Płyn hamulcowy jest higroskopijny, czyli pochłania wilgoć z powietrza przez mikropory przewodów gumowych. W ciągu dwóch lat zawartość wody może osiągnąć krytyczny poziom 3–4%. Powoduje to spadek temperatury wrzenia z bezpiecznych około 230°C do około 150°C. W efekcie podczas długiego zjazdu lub gwałtownego hamowania pedał hamulca może stać się miękki i stracić skuteczność. Nadmiar wilgoci sprzyja również korozji tłoczków oraz cylindrów hamulcowych.
• Elementy gumowe i paski napędowe z czasem tracą elastyczność pod wpływem zmian temperatur oraz wilgoci, szczególnie podczas warszawskich zim. Pęknięcie paska rozrządu spowodowane jego wiekiem jest równie niebezpieczne jak uszkodzenie wynikające z dużego przebiegu.

Dlaczego podczas eksploatacji miejskiej zalecany przebieg między przeglądami warto podzielić przez dwa?

Jeżeli samochód jest używany codziennie, ale wyłącznie w mieście, standardowy interwał wymiany oleju wynoszący 15 000 km może okazać się zbyt długi. Kluczowe znaczenie mają tutaj motogodziny, czyli rzeczywisty czas pracy silnika.

Rozważmy dwa przykłady:

• Jazda po trasie. Na drogach takich jak S8 czy A2 samochód porusza się ze średnią prędkością około 90 km/h. Pokonanie 15 000 km zajmuje wtedy około 166 motogodzin pracy silnika w optymalnych warunkach.
• Warszawa w godzinach szczytu. Korki na moście Grota-Roweckiego, powolna jazda Alejami Jerozolimskimi, postoje na światłach i praca silnika na biegu jałowym obniżają średnią prędkość do około 20 km/h. Pokonanie tych samych 15 000 km oznacza już około 750 motogodzin pracy silnika.

Większość olejów hydrokrakingowych zachowuje pełnię swoich właściwości przez około 250–300 motogodzin. Oznacza to, że czekając z wymianą oleju do osiągnięcia 15 000 km podczas jazdy głównie po warszawskich korkach, silnik może pracować jeszcze przez około 400 godzin na zużytym i utlenionym oleju.

Checklista od RemZone – jak prawidłowo planować przeglądy?

Aby chronić silnik przed przedwczesnym zużyciem i uniknąć kosztownych napraw silnika, zalecamy kierować się następującymi zasadami:

• Jeśli roczny przebieg nie przekracza 5000 km, wymieniaj olej silnikowy oraz filtr oleju co 10–12 miesięcy. Nie warto czekać na osiągnięcie odpowiedniego przebiegu.
• Jeżeli samochód jest eksploatowany wyłącznie w mieście i głównie w korkach, zalecamy skrócenie interwału wymiany oleju do 7500–8000 km lub wymianę według motogodzin – nie później niż po 250–300 godzinach pracy silnika.
• Płyn hamulcowy najlepiej wymieniać co dwa lata, niezależnie od przebiegu. Podczas corocznego badania technicznego warto poprosić o sprawdzenie zawartości wilgoci w płynie hamulcowym za pomocą specjalnego testera.
• Płyn chłodniczy należy wymieniać co 3–5 lat, w zależności od jego rodzaju (G11/G12/G12++), ponieważ z czasem dodatki antykorozyjne tracą swoje właściwości i wytrącają się z roztworu.

Regularny serwis oraz wymiana oleju wykonywane zgodnie z kalendarzem nie są wymysłem marketingowym producentów, lecz skutecznym sposobem na utrzymanie silnika w dobrej kondycji i zapewnienie bezpieczeństwa podczas codziennej eksploatacji samochodu.